Alkohol

* Przypadkowe wypicie kilka kieliszków alkoholu, zanim matka dowiedziała się o swoim błogosławionym stanie we wczesnej ciąży może nie zaszkodzić dziecku. Jednak świadome zażywanie alkoholu może spowodować zaburzenia u płodu. Alkohol wypijany przez matkę przenika do płodu w takim samym stężeniu, jakie występuje we krwi matki. A ponieważ dziecko ma słabo jeszcze wykształcone enzymy eliminujące alkohol z krwi, skutki jego obecności są odczuwane przez płód dwa razy dłużej niż przez matkę.

* Alkohol może wywołać u niego różne upośledzenia psychiczne i fizyczne. Dzieci rodzą się mniejsze, zwiększa się śmiertelność płodów. Całość objawów jest nazywana często "zespołem alkoholowym płodu". W późniejszym wieku, gdy dzieci są już w szkole mogą mieć one trudności w nauce oraz zaburzenia zachowania.

Palenie

* Kobiety, które rzuciły palenie przed lub podczas trwania ciąży, zmniejszają ryzyko wystąpienia niekorzystnych zjawisk. Ważne jednak jest to, by rzucić palenie w momencie dowiedzenia się o zajściu w ciążę. Nałóg ten jest niebezpieczny dla dziecka zwłaszcza od 4 miesiąca ciąży.

* Dzieci palaczek mają z reguły niższą masę urodzeniową i częściej zapadają na choroby układu oddechowego. W badaniach dzieci w wieku szkolnym udowodniono, że dzieci matek palących w czasie ciąży są z reguły niższe i słabiej uczą się w szkole. Dym papierosowy zawiera wiele szkodliwych składników. Negatywny wpływ na dziecko ma przede wszystkim tlenek węgla. Jeśli uświadomimy sobie, że dziecko znajdujące się w łonie matki palącej papierosy jest jakby zamknięte w zadymionym pomieszczeniu bez możliwości wyboru, to może łatwiej będzie rzucić palenie. Przy każdym zaciągnięciu się matki dymem papierosowym dziecko reaguje kaszlem, krztusi się i brakuje mu tlenu niezbędnego do prawidłowego wzrostu i rozwoju. Nie jest też dobrze, jeśli matka przebywa w środowisku palaczy, bo nawet, jeśli ona nie szkodzisz dziecku to wdychany przez nią dym papierosowy stanowi dla niego zagrożenie. Z pewnością jest to mniej szkodliwe, niż gdy byś sama paliła, ale nie pozostaje obojętne.

Kofeina

* Kofeina zawarta jest nie tylko w kawie, ale również w innych produktach np. herbacie, coli. Im więcej przyszła matka wypija jej w codziennej diecie, tym większa jest możliwość negatywnego wpływu na płód.

* Według badań wypijanie 4 i więcej filiżanek kawy dziennie może powodować zaburzenia pracy serca płodu.

* Kofeina jest moczopędna, powoduje odwodnienie i odwapnienie organizmu. Nadmiar jej utrudnia wchłanianie żelaza, które potrzebne jest do prawidłowej produkcji hemoglobiny zawartej w czerwonych krwinkach. Wraz z posiłkiem, zmniejsza ewentualne skutki uboczne. Najlepiej jest jednak zastępować kawę sokami owocowymi i wodą mineralną.

Podwyższona temperatura

* Gorączkę trzeba obniżać, bo jest zagrożeniem dla ciąży. Temperatura ciała podnosi się również podczas gorącej kąpieli i w saunie, więc w trakcie trwania ciąży nejlepiej jest z tego zrezygnować, a jeśli już to gorąca kąpiel nie powinna trwać dłużej niż kilka minut, a najlepiej zastąpić ją prysznicem i nie narażać się na podniesienie temperatury ciała.

* Podczas marznięcia w nogi przyszłe matki nie muszą obawiać się złegowpływu moczenia nóg w gorącej wodzie. Podwyższona temperatura może spowodować między innymi uszkodzenia płodu oraz skurcze macicy grożące przedwczesnym porodem lub poronieniem.

Zwierzęta domowe

* Jeśli w domu było już zwierzątko zanim kobieta zaszła w ciąże, to raczej nie ma powodów do obaw. Trzeba tylko przestrzegać podstawowych norm higienicznych. Zawsze największe kontrowersje związane są z obecnością w domu kotów, przenoszących toksoplazmozę, chorobę bardzo niebezpieczną dla płodów, powodującą wiele ciężkich wad. Długoletni właściciele kotów w większości zarażają się toksoplazmozą wcześniej i wytwarzają odporność na tę chorobę. Gorzej, gdy kot pojawia się po raz pierwszy w trakcie trwania ciąży kobiety. Aby rozwiać swoje obawy można zbadać odporność kobiety ciężarnej na toksoplazmozę, ustalając poziom przeciwciał a także sprawdzić czy obecne w domu koty nie przechodzą właśnie aktywnej infekcji.

Narkotyki

Wiek organizmu ma istotne znaczenie. Osoby młode uzależniajż się dużo szybciej niż dorośli (nawet w ciągu kilku tygodni). Dużo trudniejsze jest wyjście z nałogu. Mutagenny wpływ narkotyków jest tym silniejszy, im młodszy jest organizm - ta prawidłowość dotyczy wszystkich mutagenów. W szczegolnosci zagrozony jest plod (narkotyki przedostaja się przez lozysko) i noworodek (narkotyki przechodza do mleka matki).

Niewiedza ciężarnych

* Większość ciężarnych nic nie wie o negatywnym wpływie na płód nadużywanych substancji. Pośrednie ryzyko dla matek w ciąży stanowi niewłaściwy sposób odżywiania, choroby przenoszone drogą płciową, dożylne przyjmowanie opiatów i w konsekwencji zakażenie HBV, HIV, infekcją bakteryjną itp. oraz zbyt późne zgłaszanie się do lekarza.

* Rozmowa z kobietą ciężarną - uzależnioną ma zazwyczaj większe znaczenie niż wręczanie ulotek i broszur.

Bezpośredni wpływ narkotyków na przebieg ciąży i porodu

* Narkotyk przenikając przez łożysko może je uszkadzać i przez to zaburzać dopływ krwi do płodu. Naczynia krwionośne ulegają zwężeniu, co powoduje zmniejszony dowóz potrzebnych dziecku składników i niekorzystnie wpłynie na jego rozwój. Może spowodować powstawanie różnych wad u dziecka, jak zahamowania wewnątrzmacicznego wzrostu płodu, zapalenia błon płodowych, przedwczesnego odklejenia łożyska. Może też być przyczyną różnych powikłań w trakcie trwania ciąży takich jak przedwczesny poród, poronienie lub obumarcia płodu. Zażywając regularnie narkotyki matka uzależnia dziecko, zanim przyjdzie ono na świat.

Odstawienie

Nagłe odstawienie używanych dotychczas opiatów u kobiet ciężarnych jest niebezpieczne i również może zakończyć się obumarciem wewnątrzmacicznym lub zamartwicą płodu. Objawy głodu narkotycznego obserwuje się u 75 - 20% noworodków urodzonych przez matki uzależnione od heroiny.

Po urodzeniu

* Noworodki trzeba stopniowo detoksykować.

* Opieka ginekologiczno-położnicza powinna być prowadzona w takich przypadkach przez interdyscyplinarny zespół specjalistów, który jest zdolny do przekazania pacjentce profesjonalnej i wszechstronnej wiedzy.

* Narkomanka często odrzuca noworodka z poczucia winy związanej z niebezpieczeństwem urodzenia dziecka uszkodzonego z powodu narkotyków lub z obawy, że nie sprawdzi się w roli matki.

* Lekarz - położnik powinien skierować matkęi i dziecko do specjalistycznych ośrodków leczących uzależnienia, a wszechstronna pomoc psychologiczna i socjalna będzie procentować lepszym kontaktem matki z dzieckiem i poprawnym rozwojem noworodka.

Podsumowanie

Nadużywanie w ciąży różnych substancji, w tym także nikotyny i alkoholu ma niezmiernie istotny wpływ na zdrowie i życie noworodka, a więc rzutuje na zdrowie przyszłego pokolenia. Przyjmuje się, że u kobiet ciężarnych i nieciężarnych nadużywanie tych substancji jest takie samo i waha się od 15,8% do 21 % (śr. 18,4%) - (dane na rok 1991).

Należy pamiętać, że w chwili wykrycia przez lekarzy u noworodka substancji odurzających, jak narkotyki czy alkohol zostaje wszczęte postępowanie w sprawie narażenia na niebezpieczeństwo utraty zdrowia lub życia nowonarodzonego dziecka przez jego matkę.

Do czasu wydania decyzji przez sąd rodzinny noworodek pozostaje w szpitalu. Sprawą matki zajmuje się prokuratura.

Źródło: narkotyki.esculap.pl, klubabstynenta.webpark.pl, rzucenie-palenia.blogspot.com, twoja-ciaza.com.pl

mr