Wnioski i postulaty z posiedzenia Opiniodawczo-Doradczej Rady Naukowej przy Rzeczniku Praw Dziecka dot. przestrzegania praw dzieci niepełnosprawnych

Opracowali:

Natalia Górska - Główny Specjalista ZBiA w Biurze Rzecznika Praw Dziecka

Bogdan Kaniuk - Specjalista ZBiA w Biurze Rzecznika Praw Dziecka

W dniu 11 lutego 2008 r. odbyło się spotkanie Opiniodawczo-Doradczej Rady Naukowej przy Rzeczniku Praw Dziecka, dotyczące stanu przestrzegania praw dzieci niepełnosprawnych w Polsce w świetle aktów prawa krajowego i międzynarodowego, w szczególności Konwencji o Prawach Dziecka oraz propozycji działań na rzecz poprawy sytuacji dzieci niepełnosprawnych w naszym kraju.

Najważniejsze wnioski i postulaty wypracowane na niniejszym spotkaniu to:

1. Konieczność podejmowania wczesnej interwencji i diagnostyki prenatalnej w celu jak najszybszego wykrycia wad wrodzonych, w szczególności u kobiet z ryzykiem genetycznym. Podkreślono ogromne znaczenie profilaktyki, edukacji przedporodowej i właściwej opieki medycznej nad kobietą w ciąży.

2. Brak kompleksowego - zespołowego systemu opieki nad kobietą w ciąży i jej rodziną w przypadku postawienia diagnozy o urodzeniu dziecka niepełnosprawnego. Zaznaczono, iż sytuacja ta wymaga pomocy psychologiczno-pedagogicznej od początku ciąży celem właściwego przygotowania matki i całej rodziny do urodzenia dziecka niepełnosprawnego i następnie permanentnego wsparcia specjalistycznych służb w wychowywaniu dziecka z deficytami w rozwoju.

3. W systemie pomocy osobom niepełnosprawnym istnieje potrzeba uzupełnienia świadczenia specjalistycznych usług dzieciom niepełnosprawnym do lat 6 w zakresie specjalnej edukacji przedszkolnej.

4. Zachodzi konieczność finansowej i kadrowej pomocy szkołom w zakresie organizacji i prowadzenia sal terapeutycznych dla dzieci niepełnosprawnych.

5. Brak w środowisku właściwej informacji o możliwościach pomocy dzieciom niepełnosprawnym i ich rodzinom, w tym o pomocy pozamaterialnej. Zachodzi konieczność intensyfikacji działania różnych służb opieki społecznej, medycznych i oświatowych oraz mediów celem wzrostu świadomości i wiedzy rodziców w zakresie pomocy, której mogą oczekiwać.

6. Istnieje konieczność ujednolicenia przepisów w zakresie pokrywania kosztów związanych z dowożeniem dzieci niepełnosprawnych do szkół. Sprawy lokalnego transportu regulują obecnie przepisy gminne, które różnie rozwiązują wskazane kwestie, powodując nierówność w traktowaniu dzieci niepełnosprawnych.

7. Występuje poważny deficyt ilości ośrodków aktywizacji zawodowej i propozycji pracy dla osób niepełnosprawnych, kończących szkołę przysposabiającą do takiej aktywności.

8. Zaznacza się nierówność w dostępie do świadczeń zdrowotnych dzieci niepełnosprawnych z regionów wiejskich. Zachodzi konieczność podjęcia zmian w infrastrukturze i polityce zdrowotnej celem zapewnienia rzeczywistej szansy dzieciom niepełnosprawnym na rehabilitację w rejonie swojego zamieszkania. Poprawę sytuacji mogłoby zapewnić powołanie kompetentnego organu, którego zadaniem byłoby wyrównywanie szans dzieci niepełnosprawnych w zakresie dostępności korzystania z usług rehabilitacyjnych.

9. Zachodzi konieczność uzupełnienia standardów w procesie kształcenia pracowników służby zdrowia i oświaty w specjalistyczną praktykę i wiedzę z zakresu niepełnosprawności.

10. Występuje brak merytorycznego nadzoru ze strony Wojewody w zakresie świadczonej dzieciom niepełnosprawnym pomocy medycznej, oświatowej, terapeutycznej, rehabilitacyjnej i wychowawczej.

11. Podkreślono konieczność promowania nowego zawodu- asystenta osoby niepełnosprawnej, który powołany został do życia zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 marca 2001 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz.U. Nr 34, poz. 405).

12. Celem poprawy stanu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym zasadne jest utworzenie Rządowego Programu Rehabilitacji i Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym regulującego w sposób kompleksowy tworzenie optymalnych warunków do wszechstronnego ich rozwoju.

mr