Towards a new humanism, ethics and disability

Verso un nuovo umanesimo, etica e disabilita

Pod takim wezwaniem odbył się na Malcie w La Valetta w dniach 23-25 kwietnia br. 3. Kongres o nazwie: Morze Śródziemne bez niepełnosprawności zorganizowany przez stowarzyszenie o tejże właśnie nazwie i w ramach niego działające zasłużoną wielce dla działalności humanitarnej włoską organizację Opera don Guanelle, działającą pod patronatem Kościoła z siedzibą w Rzymie.

Jak powyższa nazwa wskazuje, konferencja odnosiła się w zasadzie do krajów basenu Morza Śródziemnego, ale zaproszeni zostali do udziału także przedstawiciele Afganistanu, Holandii, Somalii, Watykanu i Polski. Z Polski byłem jedyną zaproszoną osobą przez siostrę Michelę Carrozzino z Centro Ricerca - Opera Femminile don Guanella (żeńskiego członu organizacji wymienionej na początku). Po dość długiej wymianie korespondencji drogą elektroniczną zostały ustalone bardzo dla mnie korzystne warunki uczestnictwa, wyrażające się m.in. tym, że zaproponowano mi nawet zabranie osoby towarzyszącej, za którą strona zapraszająca była gotowa zapłacić. Zaproponowałem p. prof. dr hab. med. Ludwikę Sadowską, kierownika samodzielnej pracowni rehabilitacji dziecka w Akademii Medycznej we Wrocławiu, która gotowa była przedstawić wyniki pracy stosowanej polskiej metody wczesnej rehabilitacji dziecka z zespołem Downa. Ja przesłałem wstępnie pracę pt.: Pourquoi il nous faut aider les personnes handicapées (Dlaczego powinniśmy nieść pomoc osobom niesprawnym), opublikowaną we wczesnych materiałach kongresowych, którą także udostępniłem uczestnikom w języku angielskim pt.: Why we should relieve the handicapped persons.

Portugalia, choć także nie należy do krajów śródziemnomorskich, była zaproszona do uczestnictwa, była bowiem gospodarzem w 2003 r. drugiego kongresu w Lizbonie, kierującego się tą samą ideą. Pierwszy odbył się w Tunezji, w wypoczynkowej miejscowości nadmorskiej Hammamet (byłem uczestnikiem-gościem tego kongresu).

Sądzę, że Malta jako kraj i siedziba obecnego trzeciego kongresu została wybrana ze względu na swoje wygodne, centralne położenie zainteresowanych krajów.

Zaproszenie, pochodzące z Rzymu, na Maltę traktowałem jako duże wyróżnienie, tym bardziej, że zaproponowano mi wystąpienie w ramach tzw. Okrągłego stołu (okrągłego tylko z nazwy) dla zwięzłego przedstawienia pracy stowarzyszeń samopomocowych i organizacji publicznych działających na rzecz osób niepełnosprawnych. Wystąpienie moje miało miejsce we wtorek 24 kwietnia przy udziale także przedstawicieli Macedonii, Włoch, Libanu oraz Dżibuti i Somalii. Przyjęto do programu konferencji zasadę, że po przed i popołudniowych prezentacjach referatów głównych i krótkich z poszczególnych krajów, odbywały się wystąpienia "okrągłostołowe", po których miała miejsce dyskusja. Nad przebiegiem obrad czuwała (jak to zawsze bywa) przewodnicząca danej sekcji.

Obrady toczyły się w językach: angielskim, francuskim i włoskim. Było to możliwe dzięki symultanicznemu tłumaczeniu i udostępnieniu dobrych słuchawek. Przeważał język angielski, następnie częsty był włoski, mniej używany francuski. Przedstawiciele krajów arabskich nie używali języka arabskiego. Miejscem obrad był pięciogwiazdkowy hotel Fenicja w La Valetta, stolicy Malty. Organizacja kongresu była bardzo dobra. Wszystko przebiegało niezwykle sprawnie. Dla wielu uczestników nie było łatwo podołać trudom konferencji, bowiem część z nich, ze względów finansowych, obrała mniej kosztowny hotel trzygwiazdkowy w miejscowości Sliema, skąd była dowożona na miejsce obrad autokarem o godz. 8:15 (po śniadaniu w hotelu), tak aby zdążyć na ranną sesję o godz. 8:45. O godz. 11:30 była przerwa na kawę, o godz. 13:30 lunch (mały obiad), ale tzw. dinner, czyli odpowiednik naszego obiadu był serwowany w hotelu w pięknej sali dopiero o godz. 20:30. O godz. 22:00był podstawiany autokar do hotelu Marina, w którym się było ok. Godz. 22:30. Ten tryb życia był wyczerpujący, ale poniekąd konieczny z uwagi na koszty. Dla porównania podam, że pokój jednoosobowy w hotelu Fenicja kosztował 39,50 Lm (liry maltańskie), a w Marina 16 Lm, przy stałym kursie wymiany euro, tj. 1LM = 2,33 euro. Wprowadzenie euro jako waluty na Malcie spodziewane jest na początku 2008 r.

Głównymi postaciami kongresu byli Maltańczycy, przy czym nie było to tak, jak to często bywa, że tak zwane "osobistości" uczestniczą tylko z nazwy jako honorowi patroni. Tu rzeczywiście obrady zaszczycił sam prezydent Malty dr Edward Fenech Adami oraz arcybiskup Malty ks. Paul Cremona O.P.

Dla podkreślenia ekumenicznego charakteru ideowego konferencji w otwarciu obrad zabrali głos: przedstawiciel środowiska żydowskiego Shelley Tayar oraz środowiska muzułmańskiego Mohammad Elsadi. Ze strony Malty przemawiała ponadto (na zakończenie obrad) Minister ds. Rodziny i Społecznej Solidarności p. Dolores Cristina. W organizowaniu kongresu uczestniczyli ponadto: Minister Zdrowia, Opieki Społecznej i ds. Osób Starszych Malty oraz Caritas Malty, Federacja Organizacji Osób Niepełnosprawnych, a głownie Stowarzyszenie Mediterraneo senza handicap jako wspólnota działań wielu organizacji, jak np.: Opera don Guanella (Rzym), Zarząd Miasta Rzymu, Kościół Katolicki w Tunezji (o ile wiem, sponsorował także moje uczestnictwo w 1. Kongresie), Instytut Sióstr NMP Opatrzności Bożej (Rzym; uczestniczyło w kongresie dość dużo sióstr oraz duchownych), Regionalne Towarzystwo ds. Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Genua) i inne. Patronat nad kongresem objęła także Rada Papieska ds. Opieki Pastoralnej i Zdrowotnej z Watykanu, a także Dyrektor Generalny Sekcji Niepełnosprawności Ministerstwa Spraw Zagranicznych Włoch.

Celem kongresu była okazja do przedstawienia wyników badań z różnych krajów dotyczących polepszenia jakości życia osób z psychiczną lub fizyczną niesprawnością przez dialog, współpracę i solidarność między krajami basenu Morza Śródziemnego. Wymiana idei i doświadczeń ma jeden cel: znalezienie najlepszej drogi promowania wszystkich aspektów pomyślności osób z niepełnosprawnością przez oferowanie im właściwych warunków do całościowego rozwoju ich możliwości umysłowych, emocjonalnych, społecznych, duchowych i religijnych oraz promowanie jakości życia odpowiadającego ich ludzkiej godności.

Przewodniczącą Komitetu Naukowego Kongresu (a także w czasie obrad "okrągłego stołu" w czasie mojego wystąpienia) była p. Matilde Leonardi (świetnie mówiąca po angielsku) z grupy Badawczej Instytutu Neurologicznego w Besta we Włoszech.

W parę dni później przesłałem do Rzymu, na życzenie organizatorów kongresu, opracowanie pt.: Poland without handicap (Polska bez niepełnosprawności) relacjonując działalność naszych publicznych i samopomocowych organizacji na rzecz osób niepełnosprawnych. Opracowanie to było możliwe dzięki uprzejmości i życzliwości poszczególnych organizacji i stowarzyszeń, za co im serdecznie dziękuję. Mam nadzieję, że po jakimś czasie będę miał przyjemność otrzymać drukowane obszerne materiały relacjonujące wysiłki ludzi dobrej woli, którzy nie bacząc na piętrzące się trudności czynią wszystko, aby inwalida lub nawet lżej niepełnosprawny zawsze czuł podaną mu życzliwą i kochającą dłoń.

Tadeusz Gerstenkorn